function add_custom_script_to_wp_head() { } add_action( 'wp_head', 'add_custom_script_to_wp_head' );
Home / PROGRAMMES / Conflict Studies / Kompanitë në Ballkan-IV (1920-1926)

Kompanitë në Ballkan-IV (1920-1926)

Blerim Abedini, Instituti për Studime të Sigurisë dhe Zhvillim, ISSD-NM

Disa ngjarje nga viti 1920 deri në vitin 1926 janë:

(Viti 1920) Gratë fituan të drejtën e votës me amendamentin e 19-të në ShBA. Transmetimi i parë në radio u transmetua. U krijua Lidhja e Kombeve. Kishte një murtajë në Indi.

(Viti 1921) Shteti i Lirë Irlandez u shpall. Bessie Coleman u bë pilotja e parë femër me prejardhje afrikano-amerikane. Kishte inflacion ekstrem në Gjermani dhe paisja për zbulimin e gënjeshtrës u shpik.

(Viti 1922) Benito Mussolini marshoi në Romë me 30,000 njerëz dhe solli partinë në pushtet në Itali. Kemal Ataturk themeloi Turqinë moderne. U zbulua varri i mbretit Tut.

(Viti 1923) Rajoni Rur i Gjermanisë u pushtua nga forcat franceze dhe belge, dhe Adolf Hitler u burgos.

(Viti 1924) J. Edgar Hoover u emërua drejtori i parë i F.B.I .; Vladimir Lenin vdiq. Gjyqi i Richard Leopold dhe Nathan Loeb tronditi vendin.

(Viti 1925) u botua “Mein Kampf” i Hitlerit, ashtu si edhe “The Great Gatsby” i F. Scott Fitzgerald.

(Viti 1926) Henry Ford shpalli javën e punës 40-orëshe, Hirohito u bë perandori i Japonisë. Shiko më tepër në: Timeline of the Roaring 20s (thoughtco.com)

Kompanitë në Ballkan 1920-1926

Disa kompani u krijuan në Greqi dhe Turqi. Vendet e tjera në Ballkan janë akoma prapa nga ndërmarrjet e themeluara sepse ekzistojnë prodhues të vegjël(zejtarë) të cilët kujdesen vetëm për shitjen e mallrave të tyre në kompanitë evropiane ose ato prodhuese në rajon.

Hekurudhat Shtetërore Greke (1920)

Linjat e udhëtimit para Luftës së Parë Botërore ishin: në Greqi dhe Francë. Kompania hekurudhore franceze-helene (1954). Hekurudhat Elektrike Athinë-Pire, minierat private dhe linjat industriale ishin të pavarura. Hekurudhat shtetërore greke ekzistuan deri më 31 Dhjetor 1970. Pastaj, të gjitha hekurudhat në Greqi, me përjashtim të linjave industriale private dhe E.I.S. u transferuan në Hellenic Railways Organization, një korporatë shtetërore.

Familja Petropulos (viti 1922), ishte një prodhues i njohur i kambanave të kishave dhe produkteve metalike me qendër në Lamia. Aktivitetet e hershme përfshinin shitjet e automjeteve komerciale si dhe rindërtimin e motorëve dhe montimin e automjeteve. Ky aktivitet i hershëm i ndërtimit përfshinte montimin e makinave të pasagjerëve Ford (1920) dhe Willys-Overland (1930) dhe kamionë Diamond T dhe International (vitet 1930). Kompania rifilloi biznesin pas luftës dhe në 1948 ajo zhvendosi selinë e saj në Athinë. Në vitin 1953, Petropulos zgjeroi popullaritetin e motorit me naftë në Greqi, me bashkëpunimin e British F. Perkins Limited. Në vitin 1956 Petropulos investoi në traktorë në fermë si një familje e re kamionësh 4X4 . Petropoulos ka zhvilluar një larmi të produkteve të tjera industriale, duke përfshirë gjeneratorët e energjisë dhe kamionët. Ajo madje bëri një përpjekje në 1994 për të rifilluar prodhimin e kamionëve, duke prezantuar një automjet të dizajnuar nga zvicërani (Bucher) në Milltruck II Duro. Që nga fundi i viteve 1990, Petropulosi është zhvendosur me vendosmëri drejt importeve, tregtisë dhe shërbimeve duke mbajtur vetëm aktivitetin e kufizuar industrial. Kompania mban një muzeum të vogël brenda ambienteve të saj, me ekspozita duke përfshirë një traktor të restauruar Π-35 dhe një ‘Polytrack’ plotësisht të restauruar

Saracakis (1923) në ditët e para të aktiviteteve të biznesit ishte import / shitje e automjeteve dhe ndërmarrje për pjesë të automjeteve. Grupi u krijua zyrtarisht në 1954. Prodhimi i trupave të autobusëve me shasi të importuara filloi në 1962, ndërsa në 1966 kompania prezantoi shasinë e saj të zhvilluar në motorët Volvo. Llojet e shasive të tyre u zhvilluan, me emrat SB556, SB85 dhe SB95. Lloji i parë i autobusit pa shasi ishte SBAV i vitit 1974, një lloj i përmirësuar me kalimin e viteve deri në SBAV90 inovacionit të vitit 1990. Trupat e saj më të njohur të autobusëve janë ato në shasinë e Volvos. Kompania mburret me autobusin e parë të artikuluar në dysheme të ulët në botë. Saracakis i mbijetoi stuhisë së krizës gjatë fillimit të viteve 1980 (nga hapja e tregut për importet e autobusëve të përdorura). Më vonë aktiviteti i prodhimit u ndal. Pastaj kompania vazhdon si importues dhe shpërndarës zyrtar për tregun grek të motoçikletave dhe makinave Honda, Mitsubishi Motors, Volvo Trucks and Bus, Komatsu, Volvo Penta, Volvo, pastaj pajisje ndërtimi, goma Kumho, goma SDMO, Infinity, Titan, Apollo dhe makineri bujqësore Massey Ferguson.

Çukurova Holding, e themeluar në 1923, është një konglomerat industrial dhe tregtar në Turqi. Ish e angazhuar në sektorë si ato industriale, ndërtimit, komunikimi-IT, media, transportit, shërbimet financiare dhe energjinë. ‘Çukurova Holding’ i administroi gazetat, revistat dhe radiostacionet e saj nën TurkMedya, në Grupin Mediatik të Çukurova, por transferoi shumicën e aseteve të mbetura të mediave në shtet. Digiturk u përfshi si një platformë digjitale në 1999. Blerjet Digiturk prodhojnë dhe paketojnë përmbajtje turke të sinkronizimit. Kompania gjithashtu prodhon filma dhe seriale televizive për Turkmax. Digiturk u ofron shikuesve të saj shërbime të tilla si Digiturk Mobil TV dhe Digiturk Web TV. Është një filialë në pronësi të plotë të Çukurova Group. Gjithashtu ofron shërbime teknike të transmetimit për mediat. BMC e Çukurova është një nga prodhuesit më të mëdhenj të automjeteve në Turqi. Was është themeluar në 1964 në partneritet me British Motor Corporation dhe u ble plotësisht nga Çukurova në 1989. Maysan Mando është një prodhues i pjesëve të automjeteve i themeluar në 1969. Ai u bë një ndërmarrje e përbashkët me Korporatën Koreane të Jugut- Mando në 1997. Grupi Çukurova operon në 4 sektorë: kimikate, letër, prodhim tubash të çelikut dhe tekstilë. http://www.cukurovaholding.com.tr/

Işbank (1926) është banka e parë kombëtare në Republikën Turke në qytetin e Izmirit. Presidenti Ataturk caktoi Xhelal Bajar si kryetar të bankës. Në vitin 1927 kapitali i bankës u dyfishua. ‘İşbank’, zyrtarisht “Türkiye İş Bankası”, është një bankë tregtare në Turqi. Ishte banka më e madhe private në vend për nga madhësia e aktiveve dhe kapitalit, si dhe nga numri i degëve dhe të punësuarve deri më 2019. “İşbank” u rendit e 96-ta në një sondazh të “1000 Bankave më të Mëdha në Botë”. Ajo kishte 6.8 miliardë dollarë amerikanë në Tier I Capital- në Basel. Banka operon me 1,354 degë brenda vendit me 16 degë në Qipro, dy degë brenda Irakut, Kosovës dhe Mbretërisë së Bashkuar, dhe një degë secila në Bahrein, Kajro dhe Shangai. Bankat gjermane të İşbank filialit kanë 13 degë në Gjermani dhe nga një degë në Hollandë, Francë, Zvicër dhe Bullgari. Filiali bankar rus i “İşbank” ka 11 degë në Rusi. Ekziston edhe një filial në Gjeorgji me degë në Tëbilisi dhe Batumi. Në Shkurt 2019 presidenti Rexhep Tajip Erdogan njoftoi se ai mbrojti transferimin e aksioneve të mbajtura nga partia politike “CHP” në thesar. Aksionet janë të listuara në Bursat e Stambollit dhe Londrës. Që nga Shkurti 2019, vlera e tregut të “İş Bank” ishte 26.04 miliard Lira (3.7 miliardë dollarë) të atëhershme. http://www.isbank.com.tr/

Fabrika e Avionëve të Shtetit të Greqisë, ‘Depoja e Avionëve të Forcave Ajrore Greke’ (1925 vjet). Ishte i vendosur në Phaliron. Lloji i parë i prodhuar nga fabrika si ‘T3 Velos’, i projektuar nga kompania britanike. Në 1927 u prezantua një dizajn EAF grek: avioni ushtarak me shumë qëllime “Chelidon” me maksimum shpejtësinë prej 150 km /orë. Më vonë, fabrika prodhoi një seri të llojeve të avionëve nën licencë, duke përfshirë një numër avionësh Avro 504 dhe Avro 621 Tutor. Të paktën 61 Tutorë u prodhuan, në fillim të vitit 1940, për përgatitjet pas Luftës së Dytë Botërore. PZL P.24, avioni kryesor i përdorur nga Forcat Ajrore Greke (me emrin KEA), bombardues i lehtë i përdorur gjatë Luftës Greko-Italiane në 1940. KEA ishte “Tutori 621”. Prodhimtaria gjithashtu mbuloi bomba dhe mjete speciale. Gjatë okupimit të Greqisë, objektet e KEA u përdorën nga “Luftwaffe”- gjermane, për mbështetje teknike. Pas luftës, divizionet e KEA kishin aktivitet të kufizuar ndërtimor. KEA ka prodhuar në vitet 1990 një numër të “Pegasus UAV”. Sot është nën komandën e drejtpërdrejtë ushtarake greke. https://www.haf.gr/en/structure/hafsc/haf-aircraft-depot/

TEMAX (viti 1925) është prodhuesi kryesor i automjeteve zjarrfikëse, me emrin fillestarë ‘Tangalakis’. Është prodhues historikë i autobusëve në Greqi. Kompania starton në 1925 kur themeluesi Petros Tangalakis u bashkua si partner me G. Tournikiotis, një prodhues i trupit të automjeteve e themeluar në 1922. Në 1934 Tangalakis krijoi kompaninë individuale. Gjatë okupimit të Greqisë në Luftën e Dytë Botërore, fabrika u vu nën kontrollin gjerman, kështu që prodhimi i automjeteve rifilloi pas vitit 1945. Pas Luftës së Dytë Botërore u përqendrua në ndërtimin e autobusëve metalikë me shasi nga Studebaker, Daimler, Volvo; Në vitin 1965 familja Tangalakis krijoi “TEMAX”, i cili ishte i përqendruar në prodhimin e automjeteve kundër zjarrit dhe automjeteve të tjera, që vazhdon me këtë program deri sot. http://www.temax.gr/

Anadolu Sigorta u themelua në 1 Prill 1925, me iniciativën e Ataturkut dhe nën udhëheqjen e “Işbank”. Sistemi i sigurimeve në Turqi ofroi 17 lloje sigurimesh në 1983. Politika më e plotë u prezantua në 1986. Për shkak të tërmetit katastrofik në 1999, kompania punoi për të siguruar shërbim të pandërprerë ndaj qytetarëve. “Anadolu Sigorta” u vlerësua me çertifikimin e saj ISO 9001: 2000, Sistemi i Menaxhimit të Cilësisë. “Anadolu Sigorta” festoi 95 vjetorin e saj në vitin 2020. https://www.anadolusigorta.com.tr/

Hekurudha Lindore është një linjë e gjatë hekurudhore që operon në Turqinë veriore nga viti 1925 deri më 1927. Së bashku me “Anadoll-hekurudhat e Bagdadit”, “Administratën e Ndërtimit dhe Menaxhimit të Hekurudhave”, “Hekurudhën Lindore”, këto tre hekurudha u bashkuan në vitin 1927 në “Administratën e Hekurudhave Shtetërore” dhe “Porteve Detare”. http://www.tcdd.gov.tr/

Fage International. E themeluar në vitin 1925 është një kompani ndërkombëtare e qumështit e themeluar në Athinë në vitin 2012 si dhe ka selinë në Luksemburg. Prodhon produkte qumështi duke përfshirë qumësht, kos dhe akullore. http://home.fage/

Ideal Bikes është një prodhues grek i biçikletave. Në vitin 1925, së pari si importues i biçikletave dhe motoçikletave. Më vonë me kapacitet prodhues prej 190.000 biçikletash në vit. Në 1987 u riemërua në “Nikos Maniatopoulos”. Marka “Ideal” përdoret që nga viti 1977; Nga viti 1991 fabrika e prodhimit gjendet në Agios Vassileios. http://www.idealbikes.net/

Koç Holding u krijua në 1926 nga Vehbi Koç. Është konglomerati më i madh industrial në Turqi dhe e vetmja kompani në vend që hyri në listën e “Fortune Global 500” që nga 2016. Aksionet e 16 kompanive të Grupit Koç tregtohen në Bursën e Stambollit; së bashku, grupet përfshijnë 113 kompani, 90,000 punonjës dhe 14,000 tregtarë, agjenci dhe shërbime të shitjes. http://www.koc.com.tr/

About Admin

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*

function add_custom_script_to_wp_footer() { } add_action( 'wp_footer', 'add_custom_script_to_wp_footer' );